Oberek w swych cechach metro-rytmicznych zbliżony jest do mazura i dlatego zakwalifikowany został do tańców typu mazurkowego. Mimo istniejących podobieństw, różnice między oberkiem i mazurem występują: w agogice, w nieco odmiennym sposobie akcentowania, w melodyce, a także w większej różnorodności ukształtowań rytmicznych. Duże i zasadnicze różnice między oberkiem a mazurem są w tańcu - w realizacji ruchowej.
Nazwa oberek (w wersji ludowej obertas, ober, obertany) wywodzi się od sposobu tańczenia - od obracania się, polegającego na obrocie tancerza około partnerki w jednym takcie i tancerki wokół partnera w drugim takcie. Innymi, używanymi nazwami ludowymi oberka są: wyrwany, wyrywas, wykrętacz, zawijas. Nazwa „skoczne obwertasy" spotykamy w polskiej literaturze A. Korczyńskiego w 1675 r., a nazwy wyrwaniec użył H. Morsztyn w 1624 r. Pierwszy zapis muzyczny tańca o nazwie „wyrwany" znajduje się w polskiej anonimowej tabulaturze lutniowej drugiej połowy XVII w. Muzyka tego tańca ma wiele cech oberka.
Znane w całej Polsce obertasy wiejskie, które mają wiele wspólnych cech, wykazują jednocześnie dużo zróżnicowań ze względu na to, że prawie każdy region ma swoje specyficzne odmienne cechy muzyczne, które nadają tańcom poszczególnych regionów odrębność wyrazową. Pod względem charakteru wyrazowego i cech muzycznych oberki, jako tańce komponowane w innym nie w wiejskim środowisku, są bardziej jednolite, gdyż podchwyciły one i naśladują tylko pewne elementarne cechy mazowieckiego obertasa i te cechy wyeksponowały. Różnią się one znacznie typem melodii, rozmiarami, formą, która związana jest także z nowymi elementami ruchowymi, jakie weszły do oberka razem z zestawem różnych figur tanecznych. W przeciwieństwie do obertasów wiejskich, związanych z przyśpiewką w tańcu oberki środowisk innych były zawsze utworami instrumentalnymi. Publikowane oberki do tańca znajdujemy dopiero w źródłach muzycznych od około 1850 roku.
W muzyce artystycznej utworów o nazwie oberek jest niewiele. Do najbardziej znanych, stylizowanych oberków należą: Obertas H. Wieniawskiego (opus 19 w. 1), R. Statkowskiego i Oberek nr 1 i nr 2 G. Bacewiczówny.
Źródło: Różne formy tańców polskich, Zofia Stęszewska, Centralny Ośrodek Metodyki Upowszechniania Kultury
