Konferencja naukowa pod hasłem Szkoła pod presją. Ideologizacja i polityka przymusu wobec polskiej oświaty w latach 1944–1956 zorganizowana jest z okazji 80. rocznicy zwołania zjazdów nauczycielskich w Łodzi i Bytomiu, podczas których polscy pedagodzy wyrazili sprzeciw wobec zawłaszczania oświaty przez władze komunistyczne.
Autorami wystąpień, które zostaną wygłoszone podczas tego wydarzenia, są zarówno przedstawiciele IPN, jak i różnych instytucji badawczych z całego kraju. Przyjadą między innymi naukowcy ze Szkoły Głównej Gospodarstwa Wiejskiego w Warszawie, Uniwersytetu Rzeszowskiego, Uniwersytetu Wrocławskiego, czy Uniwersytetu Łódzkiego.
Tematami przewodnimi referatów i dyskusji będą działania władz państwowych i oświatowych wobec szkolnictwa w czasach stalinizmu, indoktrynacja nauczycieli m.in. w ramach szkoleń i posiedzeń rad pedagogicznych, ideologizacja działań wychowawczych szkoły, programów szkolnych i podręczników, postawy nauczycieli i uczniów wobec polityki przymusu oraz różne aspekty codziennego życia szkoły funkcjonującej pod presją wdrażania sowieckich wzorców.
Program konferencji
Autorami wystąpień, które zostaną wygłoszone podczas tego wydarzenia, są zarówno przedstawiciele IPN, jak i różnych instytucji badawczych z całego kraju. Przyjadą między innymi naukowcy ze Szkoły Głównej Gospodarstwa Wiejskiego w Warszawie, Uniwersytetu Rzeszowskiego, Uniwersytetu Wrocławskiego, czy Uniwersytetu Łódzkiego.
Tematami przewodnimi referatów i dyskusji będą działania władz państwowych i oświatowych wobec szkolnictwa w czasach stalinizmu, indoktrynacja nauczycieli m.in. w ramach szkoleń i posiedzeń rad pedagogicznych, ideologizacja działań wychowawczych szkoły, programów szkolnych i podręczników, postawy nauczycieli i uczniów wobec polityki przymusu oraz różne aspekty codziennego życia szkoły funkcjonującej pod presją wdrażania sowieckich wzorców.
Program konferencji
- 9.00–9.15 – Otwarcie konferencji, powitanie gości i prelegentów.
Panel I
Wybrane aspekty polityki oświatowej władz państwa polskiego wobec szkolnictwa.
Prowadzący: prof. Adam Massalski, Instytut Pamięci Narodowej Delegatura w Kielcach.
Wybrane aspekty polityki oświatowej władz państwa polskiego wobec szkolnictwa.
Prowadzący: prof. Adam Massalski, Instytut Pamięci Narodowej Delegatura w Kielcach.
- 9.15–9.35
Prof. Mirosław Golon, Instytut Pamięci Narodowej Delegatura w Bydgoszczy / Uniwersytet Mikołaja Kopernika w Toruniu, Od zwalczania religii i tradycji narodowej po kult Stalina i promocję kolektywizacji. PZPR wobec młodzieży szkolnej w okresie stalinowskim na przykładzie działań wobec placówek oświatowych w wybranych powiatach Polski północnej.
- 9.35–9.55
Dr Magdalena Rzepka, Szkoła Główna Gospodarstwa Wiejskiego w Warszawie, Odbudowa i przebudowa: polskie szkolnictwo w latach 1947–1949 w świetle protokołów Komisji Oświatowej Sejmu Ustawodawczego.
- 9.55–10.15
Dr Ewa Pogorzała, Uniwersytet Rzeszowski, Polityka oświatowa państwa polskiego wobec mniejszości narodowych i etnicznych w latach 1944–1956.
- 10.15–10.35
Dr Tomasz Solarski, Instytut Debaty Publicznej w Gdańsku, Formy oddziaływania Centralnej Komisji Kwalifikacyjnej dla pracowników nauki na pedagogikę polską (1951–1956).
- 10.35–10.55
Dr Judyta Bielanowska, Wyższa Szkoła Kształcenia Zawodowego we Wrocławiu / Europejskie Centrum Solidarności w Gdańsku, Ideologizacja dyskursu naukowego w Polsce ludowej na przykładzie działalności WUML.
- 10.55–11.10 – Dyskusja.
- 11.10–11.30 – Przerwa kawowa.
Panel II
Wpływ indoktrynacji i presji ideologicznej na postawy pracowników oświaty i funkcjonowanie placówek szkolnych.
Prowadząca: dr Izabela Bożyk, Instytut Pamięci Narodowej, Delegatura w Kielcach.
Wpływ indoktrynacji i presji ideologicznej na postawy pracowników oświaty i funkcjonowanie placówek szkolnych.
Prowadząca: dr Izabela Bożyk, Instytut Pamięci Narodowej, Delegatura w Kielcach.
- 11.30–11.50
Maria Żukowska, Uniwersytet w Białymstoku, Historia pod kontrolą. Jak Stalin osobiście kształtował narrację podręcznikową i jakie to miało konsekwencje dla edukacji w Polsce 1944–1956.
- 11.50–12.10
Anna Siekierska, Uniwersytet Gdański, Nauczyciele i nauczycielki trójmiejskich szkół pod presją ideologiczną w latach 1945–1956.
- 12.10–12.30
Mateusz Gąssowski, Uniwersytet Wrocławski, Liceum św. Augustyna w Warszawie – katolicki ewenement na mapie socjalistycznej oświaty PRL.
- 12.30–12.50
Jerzy Autuchiewicz, Instytut Pamięci Narodowej Oddział w Białymstoku, Nauczyciel to działacz. Skutki indoktrynacji nauczycieli w województwie białostockim w latach 1944–1956.
- 12.50 – 13.10
Dr Matusz Ratyński, Muzeum Historii Polskiego Ruchu Ludowego w Warszawie, Jan Dębski. Kurator okręgu dolnośląskiego w latach 1945–1947.
- 13.10–13.30
Prof. UŁ Konrad Klejsa, Uniwersytet Łódzki, Kino do tablicy. Polityka programowa Działu Filmów Oświatowych / Wytwórni Filmów Oświatowych w latach 1946–1953.
- 13.30–13.45 – Dyskusja.
- 13.45–14.15 – Przerwa obiadowa.
Panel III
Polityka przymusu w oświacie w świetle badań regionalnych i prasy.
Prowadząca: dr Marzena Grosicka, Instytut Pamięci Narodowej Delegatura w Kielcach.
Polityka przymusu w oświacie w świetle badań regionalnych i prasy.
Prowadząca: dr Marzena Grosicka, Instytut Pamięci Narodowej Delegatura w Kielcach.
- 14.15–14.35
Prof. Ewa Kula, Uniwersytet Jana Kochanowskiego w Kielcach, Studium Nauczycielskie w Kielcach wobec wychowania religijnego słuchaczy w latach 1954–1956 w świetle źródeł archiwalnych.
- 14.35–14.55
Dr Wiesława Rutkowska, Archiwum Państwowe w Kielcach, Indoktrynacja w szkolnictwie w świetle protokołów rad pedagogicznych w szkołach zawodowych i średnich w Starachowicach w latach 1945–1956.
- 14.55–15.15
Dr Paweł Glugla, badacz niezależny, Tarnów, Komitety Rodzicielskie i ich rola w komunistycznej ideologizacji polskiego szkolnictwa w latach 1949–1956 na przykładzie województwa rzeszowskiego.
- 15.15–15.35
Dr Renata Knyspel-Kopeć, Centralna Biblioteka Wojskowa w Warszawie, Problematyka szkolnictwa polskiego w świetle Dodatku "Oświata i Wychowanie" (1945–1946).
- 15.35–15.55
Dr Mieczysław Kopeć, Główna Biblioteka Pracy i Zabezpieczenia Społecznego w Warszawie, Edukacja zawodowa kadr przemysłu metalowego w świetle czasopisma branżowego "Mechanik" w latach 1946–1956.
- 15.55–16.15
Dr Izabela Bożyk, Instytut Pamięci Narodowej Delegatura w Kielcach, Polityka przymusu i ideologizacji w liceach pedagogicznych na przykładzie wybranych placówek województwa kieleckiego w latach 1944–1956.
- 16.15–16.30 – Dyskusja i podsumowanie konferencji.
_______
Źródło: IPN Delegatura w Kielcach
